16 yaş altına toplumsal medyayı yasaklamak teknik olarak mümkün mü?

Son devirde Avustralya’nın aldığı radikal bir karar, dünya genelinde toplumsal medyayı belirli bir yaş altına yasaklama tartışmalarını tekrar alevlendirdi. 2025 yılı prestijiyle yürürlüğe girmesi planlanan yasa, 16 yaş altındaki bireylerin toplumsal medya kullanmasını büsbütün yasaklamayı hedefliyor. Fakat bu yasa, sırf yasal değil, tıpkı vakitte teknolojik manada da önemli bir imtihanla karşı karşıya. Pekala, bu çeşit bir uygulama sahiden mümkün mü? Ve emsal bir senaryo Türkiye’de uygulanabilir mi?

Yaş doğrulama teknolojileri ne kadar tesirli?

Avustralya’nın yeni yasası, bu cins platformlarının kullanıcılarının yaşlarını doğrulamak için kayda bedel adımlarr atmasını mecburî kılıyor. Lakin bu ‘kayda değer’ adımlarrın ne olduğu hala meçhul. Örneğin, Avustralya’da bu doğrulama süreci, kullanıcıların kimlik dokümanlarının taratması yahut yüz tanıma teknolojileri üzere sistemlerle sağlanacak gibi… Ülkedeki Yoti ve IDnow üzere dijital kimlik doğrulama şirketleri, bu süreçte etkin rol üstlenmeyi düşünüyor.

Ancak teknoloji tek başına kâfi olmayabilir. Yaş doğrulama için kullanılan ‘selfie ile yaş tahmini’ üzere teknikler, kullanıcıların kapalılığını ihlal etmeden nasıl çalışabilir? Ayrıyeten, çocukların bu sistemleri aşmak için kimlik bilgilerini manipüle edebileceği riskleri de göz önüne alındığında (bir oburunun selfie’sini yahut fotoğrafını kullanmak örneğin), uygulamanın aktifliği sorgulanır hale geldi.

Türkiye’de son yıllarda toplumsal medya düzenlemeleri gündemin değerli bir parçası… Bilhassa çocukların toplumsal medyada maruz kaldığı ziyanlı içeriklerin önüne geçmek maksadıyla yaş sınırlamalarına dair tartışmalar sıkça lisana getiriliyor. Fakat Avustralya’nın yaş doğrulama teknolojilerinde yaptığı üzere kapsamlı bir altyapının Türkiye’de uygulanması mümkün mü?

Mevcut durumda Türkiye’de toplumsal medya platformlarının kullanıcı bilgileri üzerindeki denetimi sonlu. Üstelik kimlik doğrulama süreçlerinin hem yasal düzenlemelerle hem de kullanıcı mahremiyetiyle nasıl bağdaştırılacağı büyük bir soru işareti. Avustralya’nın ‘kayda paha adımlar’ olarak tanımladığı süreçler, bizim üzere ülkelerde önemli bir maliyet ve vakit gerektirebilir.

Avustralya’nın 16 yaş altına toplumsal medya yasaklama kararı, hem teknolojik hem de toplumsal açıdan birçok tartışmayı beraberinde getiriyor. Türkiye’de de emsal bir yasa gündeme gelebilir, lakin uygulamanın muvaffakiyete ulaşması için altyapı ve yasal düzenlemelerin çok dikkatli planlanması gerekiyor. Avustralya’nın 2025’te başlatacağı bu teşebbüs, benzeri bir yasa için kıymetli bir örnek teşkil edebilir.

Peki sizce Türkiye, toplumsal medya kullanımında bu tıp bir yaş hududu uygulayabilir mi? Görüşlerinizi yorumlarda paylaşmayı unutmayın!